خانه‌هایی روی آب

به گزارش خبرگزاری صداوسیما از کرمان، کارشناسان در تحلیل چرایی وقوع سیلابهای اخیر، چندین علت را موثرتر از دیگر عوامل می دانند و می گویند فرسایش شدید خاک، از بین رفتن پوشش گیاهی سطح زمین، لایروبی نشدن رودخانه ها، کافی نبودن سازه های آبی برای کنترل سیلاب ها و کمبود بودجه برای طرح های آبخیزداری موجب شده است تا ضریب تخریب سیلاب ها چندین برابر افزایش یابد اما مهمتر از همه این عوامل، تجاوز و تعدی انسان ها به حریم رودخانه ها و ساخت خانه های غیرمجاز در حاشیه و بستر رودخانه ها است که سیل را مرگبار کرده است.
استان کرمان هم از این عوامل مستثنی نبوده و نیست. خشکسالی هفده ساله کرمان سبب شده تا در اکثر رودخانه ها کمتر اب جاری شود و این موضوع فرصت را در اختیار سودجویان قرار داده است تا با خیالی آسوده برای ساخت و ساز در حریم رودخانه ها از یکدیگر سبقت بگیرند.
روستای کوهپایه یکی از مناطق خوش آب وهوا در شهرستان کرمان، مثال خوبی برای این ساخت و سازها است.

یک آقای پزشک که مالک ویلایی 500متری درکنار رودخانه روستا است می گوید همه حرفهای شما را قبول دارم اما من این خانه را به همین شکل خریده ام، مالک قبلی آن را در حریم رودخانه ساخته است .

وی در جواب پرسش ما که با احتمال سیل چه می کنید؟ می گوید این خانه فقط شش متر از حریم رودخانه را گرفته است و بعید می دانم رودخانه کوهپایه روزی آنقدر پر آب شود که به دیواره ویلای من برسد.
آقای بقایی که خودش را پیمانکار معرفی می کند، ویلایی را در همین منطقه در دست ساخت دارد. او در پاسخ به سئوال ما درباره چرایی ساخت در حریم رودخانه میگوید من طبق سفارش کارفرما عمل میکنم، او دوست دارد خانه اش در کنار رودخانه باشد و من هم می سازم.

او که برای ساخت این خانه تاکنون حدود 700میلیون تومان از کارفرما پول دریافت کرده و ظاهرا سود خوبی هم نصیب خودش شده است میگوید این دهمین خانه ای است که من در کنار رودخانه می سازم و مجوزها را هم خود کارفرمایان تهیه میکنند و من نمیدانم آیا قانون را دور می زنند یا خیر .
در روستای سیرچ از دیگر مناطق خوش آب و هوای شهرستان کرمان هم شبیه همین وضع قابل مشاهده است و برخی حتی در بستر رودخانه هم خانه سازی کرده اند.
دادخدایی از پیرمردان روستا می گوید: خطوط دیواره رودخانه سیرچ نشان می دهد این رودخانه جاری شدن سیل تا ارتفاع سه متر را در خود دیده است و این اتفاق ممکن است دوباره روی دهد که در این صورت آب بیش از دویست خانه را با خود می برد اما کسی گوشش به این حرفها بدهکار نیست.
آقای حسنی کارشناس شرکت آب منطقه ای کرمان ضمن هشدار به شهروندان می گوید مردم به خشک بودن رودخانه ها اعتماد نکنند و فریب آنها را نخورند چرا که درصورت بارندگی سیل آسا، حتی فرصتی برای فرار هم نخواهند داشت . اگر به فکر مالشان نیستند لااقل به فکر جانشان باشند.
در دیگر شهرستان های استان کرمان چه خبر است؟ در تماس تلفنی با آقای زهرودی فرماندار انار، گلایه های او را می شنویم که می گوید مردم عادی به جای خود، از دستگاههای دولتی و نهادهای عمومی بپرسید که چرا در حریم رودخانه ساخت و ساز می کنند.

وی می افزاید حتی دو دانشگاه پیام نور و آزاد این شهرستان با هزینه های بالا در مسیر رودخانه ساخته شده اند و علت صدور مجوز برای آنها در سالهای گذشته، مشخص نیست.
آقای عطاپور سرپرست فرمانداری جیرفت هم می گوید ما به علت خشکسالی همواره دعا می کردیم باران ببارد اما حوادث خوزستان را که دیدیم با وضعیت فعلی شهر جیرفت، واقعا ترس همه را فرا گرفته است.

وی می افزاید شهرستان جیرفت در خطر طغیان رودخانه شور است و خانه ها طوری ساخته شده اند که سطح این رودخانه بالاتر از شهر قرار دارد و اگر طغیان کند و اب از دیواره ها عبور نماید شهر را بطور کامل آب فرا می گیرد.
در روستای کوهستانی داوران از توابع رفسنجان هم رودخانه به محل ساخت و سازهای جدید تبدیل شده است و کسی مسئول این وضع را نمی شناسد. آقای عبداللهی پیرمرد ریش سفید روستای داوران حرف جالبی می زند . او با اشاره به ساخت خانه های زیادی در بستر رودخانه روستا می گوید: "رودخانه ؛ خانه رود است، خانه اش را خراب کنی، خانه ات را خراب می کند".
بگفته آقای ایرانمنش مدیرکل امور روستایی استانداری کرمان کوهپایه، سیرچ و داوران تنها روستاهای در معرض خطر نیستند بلکه 1300روستای استان در مسیر سیلاب قرار دارند و 80درصد روستاهایی که ساخت و سازهای انها در حریم رودخانه ها قرار گرفته، آبستن حوادث هستند.
حال که سیلاب های مخرب خوزستان، لرستان و گلستان، حقایق زیادی را برای مردم و مسئولان روشن کرده و زنگهای خطر را به صدا درآورده است، چه باید کرد؟.

آقای موسوی معاون عمرانی استاندار کرمان و جانشین ستاد مدیریت بحران استان می گوید: ستادهای مدیریت بحران در این موضوع حساس شده اند و به زودی طبق قانون، هر ساخت و سازی که در حریم رودخانه ها باشد تخریب می شود.

وی می افزاید: اجازه نخواهیم داد تعرضات تعداد کمی از مردم، مسیر رودخانه ها را تغییر داده و جان و مال دیگر شهروندان را به خطر بیاندازد.
به هرحال سیل پدیده ای است که طبق قانون طبیعت شکل می گیرد و حوادث اخیر در کشور نشان داد ما انسانها هستیم که آن را به پدیده ای مرگبار تبدیل می کنیم.

اگر مایلیم بارش های شدید در آینده، جان و مال ما و عزیزانمان را به خطر نیندازد باید از هم اکنون، به فکر جبران کاستی ها و رفع نواقص باشیم.