تب و تاب عید و شلوغی بازار و گرانی

به گزارش خبرگز اری صدا وسیما مرکز یزد ، شمارش معکوس برای سال 1397 هم شروع شد. این روزها در هر کجا که گذر می کنی، همه در تکاپوی شب عید هستند. خیابانها مملو از ماشین است و بازارهایی که جای سوزن انداختن نیست.

گرچه گرانی اجناس و دغدغه های اقتصادی همچنان بر بازار حاکم است اما مردم همچون گذشته و به رسم سنتی دیرین، می خواهند با فرارسیدن سال جدید، نونوار شوند. اما برخی معتقدند که به دلیل نوسانات بازار و کیفیت نامناسب اجناس، مردم بیشتر نظاره گر هستند، نه خریدار.
نوسان قیمت ها در بازار شب عید
قصد حرکت می کنم و خود پا به میدان می گذارم تا از نزدیک تکاپوی مردم برای خرید را نظاره گر شوم. حرکت خود را به سمت مرکز شهر یزد آغاز می کنم. جایی که مرکز خرید مردم هم هست و بازارهای قدیمی اش زبانزد خاص و عام. به جمع مردمی پیوستم که برخی با خانواده و برخی با دوستان برای خرید آمده اند.

در ابتدای ورود به بازار شاهزاده فاضل یزد با مریم خانم همصحبت می شوم، او که به همراه همسرش در حال خرید است، می گوید: خریدهایش در هر فصلی از سال از این بازار است، چراکه مجموعه ای از همه کالاهاست و فضای تاریخی بازار هم برایش جذاب است.
او می افزاید: یک ساعتی در بازار است و تنها برای کودک دو ساله اش خرید کرده است. از وضعیت قیمت ها از او سوال کردم که با کمی تأمل، می گوید: گرچه گرانی بر روی همه چیز تاثیر گذاشته است اما تفاوت قیمت ها آنهم برای یک قلم کالا آزار دهنده است، برای همین مجبورم مغازه های زیادی مراجعه تا کالای مورد نظر را با قیمت مناسب تری تهیه کنم.
همین جا بود که به سراغ فروشنده رفتم. علی آقا که در بازار، مغازه پوشاکی دارد، می گوید: متاسفانه برخی از فروشندگان انصاف را رعایت نمی کنند و این تلاطم بازار هم باعث شده تا شب عیدی، از آب گل آلود ماهی بگیرند.

کمی جلوتر خانواده چهار نفره ای را می بینم که مشغول خرید کفش هستند. زن و شوهر جوانی که به همراه فرزندانشان به بازار آمده اند. آقا مجتبی که کارمند بانک است، می گوید: متاسفانه قیمت برخی اجناس در چند روز منتهی به پایان سال، گرانتر از قبل شده است. این مسئله حتی در مراکز فروش بالاشهر تأثیر بیشتری گذاشته است.
او می افزاید: خانواده ها چاره ای ندارند و حداقل باید برای فرزندان خود، لباس و کفش عید تهیه کنند و متاسفانه برخی هم همین توانایی را ندارند. پارسال با 50 هزار تومان می توانستم دو جفت کفش برای فرزندانم بگیرم ولی امسال با همین مبلغ یک جفت کفش را هم نتوانستم تهیه کنم.
رصد شبانه روزی بازار و برخورد جدی با متخلفان
علاوه بر افزایش قیمت ها، صحبت های مردم از نوسان در بازار حکایت دارد. نوسان قیمتی که با مراجعه به مغازه های مختلف سطح شهر بیشتر نمایان می شود. قیمت یک پیراهن مردانه در بازار مرکزی شهر یزد 60 هزار تومان و مشابه آن در یک مجتمع خرید، 150 هزار تومان است.

نائب رئیس اول اتاق اصناف یزد می گوید: با نزدیک شدن به ایام نوروز، نظارت گشت های مشترک اتاق اصناف و تعزیرات بر بازار شب عید جدی تر می شود.
حسن ضیائی با بیان اینکه نظارت ها به منظور جلوگيري از گران فروشي و رعايت حال مردم انجام مي شود، می افزاید: گروه هاي گشت با حضور در فروشگاه هاي توزیع گوشت، ميوه، لبنيات، لباس و پوشاک از نزديک بر روند فروش آنها نظارت و با متخلفان برخورد می کنند.
او می گوید: هشت بازرس اصناف با همکاري 50 بازرس افتخاري از سازمان بسيج در شیفتهای جداگانه نظارت و رصد بازار شب عید را بر عهده دارند که اولویت کارشان، نظارت بر کالاهای اساسی مردم است.

قاضی اداره کل تعزیرات یزد هم با اشاره به اینکه فروشندگان باید به حداقل درصد سود بسنده کنند، می گوید: با گرانفروشان به شدت برخورد و پرونده قضایی برایشان تشکیل می شود.
مهدی پور می افزاید: ارائه فاکتور، درج فاکتور بر روی اجناس و رعایت قانون نظام صنفی از نکاتی است که فروشندگان باید رعایت کنند.
برخورد قضایی با توزیع کنندگان کالای غیراستاندارد
با وجود موج گرانی در برخی از اجناس در روزهای پایانی سال، وقتی با مردم گفتگو می کنم از کیفیت اجناس هم گلایه مندند.
همچنان در بازار شاهزاده فاضل هستم و در حالیکه که شلوغی بازار، مصاحبه را برایم سخت کرده، دختر جوانی را می بینم که به همراه مادرش در حال خرید مانتو است. زهرای 19 ساله می گوید: از یک سو، کیفیت پارچه های مانتویی، نحوه دوخت و طراحی آن به شدت پائین آمده و از سوی دیگر، قیمت آن نسبت به سال قبل دو تا سه برابر شده است.

آب رفتن کیفیت اجناس عرضه شده در بازار مسئله ای است که فروشندگان نیز از آن ناراضی اند. آقا رضا که از کهنه کاران بازاری و خیاط زبده ای است، می گوید: پارچه هایی که مردم برای دوخت لباس و شلوار می آورند، متاسفانه کیفیت پائینی دارد. متاسفانه پارچه های چینی و یا پارچه های بی کیفیت ایرانی بازار را قبضه کرده است که به دلیل گرانی قیمت ها، مردم مجبورند اجناسی با قیمت پائین را تهیه کنند که متاسفانه دوام کمی دارد.
افزایش تقاضا برای خرید، نیاز به نظارت مستمر دارد که باید بطور جدی از سوی دستگاههای نظارتی و اجرایی مورد توجه قرار گیرد. یکی از نهادهای نظارتی، اداره کل استاندارد و تحقیقات صنعتی است که مدیرکل آن از نظارت بر واحد‌های صنفی در زمینه عرضه کالا‌های استاندارد در بازار یزد خبر می دهد و می گوید: گشت های نوروزي اداره کل استاندارد با همکاري اداره کل تعزيرات حکومتي، اتاق اصناف و سازمان صنعت، معدن و تجارت تا 15فروردين ماه 98 ادامه دارد.
محمدحسین ماجدی می افزاید: در اين طرح ضمن بازرسي از واحدهاي صنفي، با افرادي که کالاهاي مشمول استاندارد اجباري فاقد نشان استاندارد را در واحدهاي صنفي خود عرضه کنند برخورد جدی خواهد شد.

رئيس شعبه سه تعزيرات حکومتي استان يزد هم می گوید: همه واحدهاي صنفي و توليدي که کالاهاي قابل عرضه آنها مشمول استاندارد اجباري است بايد پروانه بهره برداري از استاندارد را بر روي کالاي خود داشته باشند.
مهاجريان می افزاید: بر اساس ماده 13 قانون تعزيرات حکومتي، با واحدهايي که اقدام به عرضه کالاهاي غيراستاندارد کنند، برخورد قضايي می شود و در صورت هر گونه تخلف، شهروندان موارد را به شماره تلفن 03536291719 اطلاع دهند.
نظارت جدی، آبی بر روی آتش گرانی ها
در حالی مسئولان تنظیم بازار از ثبات قیمت ها و نظارت بر بازار شب عید خبر می دهند که قیمت برخی اجناس بصورت چراغ خاموش در حال افزایش است و متاسفانه کاهش قدرت خرید مردم باعث شده تا بازار برخلاف سالهای گذشته، از تب و تاب بیافتد.
با مدیر بازرسی اتاق اصناف یزد به گفتگو نشستم. محسن مظفری می گوید: در دو ماه گذشته نه هزار و 600 بازرسی از صنف های مختلف انجام شد که 796 پرونده تشکیل و در مجموع متخلفان، یک میلیارد و 849 میلیون ریال جریمه شدند.
وی می افزاید: همچنین در این مدت، 541 فقره شکایت از سوی مردم به اتاق اصناف گزارش شده که همه موارد بررسی و با متخلفان برخورد شده است.

گرچه به گفته مسئولان، بازرسان بصورت شبانه روزی در گشت های مختلف بر بازار نظارت دارند اما تلاطم بازار و گرانی ها که تجربه ای جدایی ناپذیر با خرید شب عید مردم است، جدیت بیشتری را برای برخورد با متخلفان و کوتاه شدن دست سودجویان می طلبد.
بدون شک، گرانی سهم مردم از بازار است. مسئله ای که هر سال تکرار می شود و تنها راهکار آن مدیریت اوضاع است تا بتوان کنترل بهتری روی قیمت‌ها داشت تا سفره قشر ضعیف جامعه هم، رنگ و بوی عید به خود بگیرد.
نویسنده : سید سکینه میرطاهری