توسعه اقتصادی در آن سوی مرز‌های آبی

                                  

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما ، مرکز فارس، حاج محمد سال‌ها پیش برای کسب و کاراز لامرد به قطر مهاجرت کرده و مقیم آنجا شده است. او سال هاست که آنجا شرکت تجاری دارد و محصولات ساختمانی تولید ایران را وارد قطر می‌کند. برای دیدار از اقوام و خویشان چند روزی به لامرد سفر کرده بود. به گفته حاج محمد، فارسی‌ها سال‌های سال است که به یمن همجواربودن، روابط دیرینه و دوستانه‌ای با قطری‌ها دارند؛ به نحوی که بیشترین مراوده تجاری ایران با قطر به نام تاجران و فعالان اقتصادی فارس رقم خورده است. وقتی درباره جمعیت فارسی‌های مقیم قطر از او می‌پرسم می‌گوید از جمعیت ۳۰ هزار نفری ایرانی‌های مقیم قطر عمده آن را فارسی‌ها تشکیل می‌دهند. ازاوضاع قطر پرسیدم و او از بهتر شدن اوضاع گفت. سپس به روز‌های بحرانی روابط قطر و عربستان اشاره کرد؛ اینکه روز‌های سختی بر قطری‌ها گذشت، اما ایرانی‌ها و بویژه فارسی‌ها به دادشان رسیدند. حاج محمد ادامه می‌دهد بعد از بحران روابط با سعودی ها، قطری‌ها خیلی روی ایرانی‌ها بویژه تاجران فارسی حساب باز کردند. آن‌ها نباید این فرصت را ازدست بدهند.
خلق فرصت در دل بحران
به سراغ شواهدی رفتم که نشان می‌داد فارسی‌ها برای استحکام روابط اقتصادی با قطرعزم خود را جزم کرده اند. در بحران سیاسی قطر وعربستان سعودی در سال ۲۰۱۷ میلادی و تحریم قطر از سوی شریک سابق، ایران درقامت یک غریق نجات، قطر را از غرق شدن نجات داد و درآن روز‌های تنگ به داد همسایه رسید. به گزارش دفتر جذب و حمایت از سرمایه‌گذاری استانداری فارس، در بین استان‌های کشور این فارس بود که نخستین محموله‌های مواد غذایی را به قطرفرستاد؛ به نحوی که در روز‌های بحران، ۶۰۰ تن مواد غذایی از این استان به قطر ارسال شد.
به گفته جمال رازقی رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی شیراز، در آن روز‌ها که قطر با بحران روبرو شده بود؛ به دلیل کوتاه بودن مسیرهوایی بین فارس و قطر، حتی با اجاره کردن هواپیما سعی شد بیشتراز همیشه کمک‌های مورد نیاز به این کشور ارسال شود. هاله فولادفر مدیرکل دفتر جذب و حمایت از سرمایه‌گذاری استانداری فارس هم برایم از حجم صادرات فارس به قطر گفت و اینکه سهم استان ازصادرات در سال ۹۶، بیش از یک چهارم کل صادرات کشور به قطر یعنی حدود ۴۳۲ هزار تن کالا به ارزش بیش از ۱۴ میلیون دلار بوده است.

سالی که نکوست از بهارش پیداست

حجم بالای صادرات از فارس به قطر و روابط دوستانه و نزدیک اهالی فارس با قطری ها، حوالی نیمه فروردین ماه امسال، استاندار فارس را برآن داشت تا همراه با هیات بلند پایه اقتصادی با گذر از آب‌های نیلگون خلیج فارس به مقصد قطر پرواز کنند.

                          
قطری‌ها به گرمی از میهمانان خود استقبال کردند و به استاندارفارس گفتند " در جایی که همه مخالفان مقابل ما بودند ناجی ما ایران بود و شما کشوری بزرگ، توانمند و با اصالت هستید که در تنگنا‌ها به داد افراد و همسایه هایتان می‌رسید".
تبادار هم در این دیدار‌ها که سفیر ایران در قطراو را همراهی می‌کرد در جمع مدیران سازمان توسعه زیرساخت‌های قطرو فعالان اقتصادی دو کشور، با یاد آوری ظرفیت‌های بالای اقتصادی، فرهنگی و علمی فارس از هیات بلندپایه تجاری قطری برای سفر به شیراز دعوت کرد. استاندار فارس همچنین بر ضرورت حضور شرکت‌های فنی و مهندسی و پیمانکاران برتر ایرانی در طرح‌های اقتصادی قطر تاکید کرد که با استقبال مسئولان این کشورهمراه بود. در این دیدار‌ها همچنین مقرر شد کارگروه تخصصی توسعه فعالیت‌های دو جانبه بین استان فارس و قطر تشکیل شود.
فارس معین قطر
روابط ایران و قطر در ابعاد مختلف گسترش روز افزونی یافت به نحوی که میزان صادرات به این کشور در سال ۹۶ به ۲۷۳ میلیون دلار رسید. از آنجا که از این میزان صادرات، ۷۰ میلیون دلار، معادل ۲۵ درصد به نام فارس رقم خورد و از طرفی با توجه به افزایش مراودات تجاری فارس و قطر، مقامات بلند پایه اقتصادی در پایتخت تصمیم برآن گرفتند که استان فارس در صادرات و روابط تجاری معین کشور قطر شود.
حنایی جهرمی عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی شیراز و مدیرعامل اتحادیه صادرکنندگان میوه و تره بار فارس، این تصمیم را فرصت استثنایی برای فارس دانست. به گفته او معین تجاری بودن فارس برای قطر فرصت غنیمتی است تا بخش خصوصی و دولتی با هم افزایی و تعامل، توسعه صادرات و بهبود فضای اقتصادی استان را در اولویت برنامه‌های خود قرار دهند.
تازه شدن دیدار‌ها
هنوز مدت کوتاهی از سفر هیات بلند پایه اقتصادی فارس به قطر نگذشته بود که قطری‌ها به دعوت استاندار فارس پاسخ دادند و در هوای بهاری شیراز، عزم این شهر کردند.
                                   
اسماعیل تبادار در دیدار با هیئت تجاری و اقتصادی قطر در شیراز با اشاره به ظرفیت‌های دو طرف، ساخت کارخانه ماکارونی در قطر را پیشنهاد کرد و مسولان قطری هم در خصوص سرمایه گذاری در زمینه فرآوری میوه و کنسانتره مرکبات در فارس پیشنهاد‌هایی دادند.                
                      
استاندار فارس در دیدار با هیات قطری با اطمینان به اینکه همه بخش‌های دولتی و خصوصی استان آماده همکاری همه جانبه به منظور توسعه روابط تجاری و رونق اقتصادی با قطر است ابراز امیدواری کرد بازارچه و فضای مناسبی دراین کشور در اختیار تجار و سرمایه گذاران ایرانی بویژه فارسی‌ها برای عرضه محصولات و کالا‌های ایرانی قرار گیرد.
                               
دست انداز‌های روابط
اگر چه همه شواهد از بهبود هرچه بیشتر روابط اقتصادی فارس و قطرحکایت می‌کند، اما تا رسیدن به نقطه مطلوب فاصله بسیار است. این را حنایی جهرمی عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی شیرازمی گوید. به گفته او تاکنون کالا‌های زیادی از فارس به قطر ارسال شده، اما عملکرد فعالان اقتصادی و بخش دولتی و خصوصی استان فارس در اندازه و شایسته معین بودن نیست.
حنایی جهرمی به عمده مشکلات در روند توسعه روابط اقتصادی فارس و قطر اشاره می‌کند و می‌گوید نامناسب بودن زیرساخت‌های دریایی، زمینی و هوایی از فارس به قطر، بالا بودن هزینه‌های حمل و نقل، افزایش قیمت تمام شده محصولات، سنتی بودن صادرات به قطر و شفاف نبودن هزینه کرد ردیف اعتباری ویژه در بخش صادرات استان فارس از جمله مشکلاتی است که باید برای رفع آن‌ها چاره‌ای اندیشید.
به گفته اوعلاوه بر مشکلات موجود، سازمان امور مالیاتی هم با وجود مطلع بودن از روند صادرات، به روش‌های مختلف برای صادرکنندگان پرونده بدهی مالیاتی تشکیل می‌دهد؛ در صورتی که قانون به صراحت اخذ هر گونه مالیات از صادرات را ممنوع اعلام کرده است.
تنظیم نبض اقتصاد
از آنجا که توسعه روابط اقتصادی ایران و قطر موضوع ملی است درنتیجه هموار کردن مسیر توسعه روابط تجاری فارس و قطر نیز در همین چارچوب تعریف می‌شود. رفع ناهمواری‌ها و زدودن دست انداز‌های نابجا در روابط اقتصادی قطر و فارس می‌تواند به تنظیم نبض اقتصاد فارس کمک کند و حضور پایدار فعالان اقتصادی استان را دربازار قطر به ارمغان آورد. بی شک مدیریت صحیح در این بخش از بارسنگین اقتصاد متکی به نفت می‌کاهد و جایگاه ایران را در منطقه ارتقا می‌بخشد.
* سیده نصرت شجاعی