عملکرد 6 ساله پایگاه ملی شهر تاریخی بلقیس کتاب شد

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما به نقل از روابط عمومی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری، علیرضا نجفی مدیر پایگاه ملی میراث فرهنگی شهر تاریخی بلقیس (اسفراین) و سکونت گاه های کهن منطقه گفت: این کتاب حاصل تلاش 6 ساله نیروهای این پایگاه از سال 1388 در زمینه های حفاظت، بررسی، مطالعه، کاوش، معرفی در شهر تاریخی اسفراین (بلقیس) به عنوان یکی از بزرگترین مجموعه شهر های تاریخی خشت و گل ایران است که به صورت رنگی و در 285 صفحه به چاپ رسیده است. 

وی افزود: جغرافیا و اقلیم، جغرافیای تاریخی و سیاسی اسفراین، مدارک تاریخی و باستان شناختی، وجه تسمیه شهر تاریخی اسفراین، بررسی و شناخت ساختارهای معماری ارگ، شارستان و ربض (شهر بیرونی) و تاملی بر وضعیت هنرها و حرفه ها در این شهر تاریخی بر اساس یافته های باستان شناسی از سرفصل های این کتاب به شمار می رود. 

مدیر پایگاه ملی شهر تاریخی بلقیس درخصوص قدمت این شهر گفت: اسفراین در دوران پارتیان و ساسانیان از اهمیت بسزایی برخوردار بوده و در سال 31 هجری توسط مسلمانان فتح شده است. 

وی افزود: طبق یافته های باستان شناختی قدیمی ترین استقراری که تاکنون در این شهر شناسایی شده مربوط به اواخر دوره ساسانی، صدر اسلام است و زندگی در آن تا پایان دوره صفوی به طور مداوم جریان داشته است. 

این شهر در اواخر دوران طهماسب دوم و ابتداى حکومت نادر یعنى در سال 1131هجری قمری توسط افاغنه کاملاً ویران و در هم کوبیده شد. به نحوی که جایگاه پیشین خود را از دست داد از این زمان به بعد کم کم نام افسانه اى بلقیس بر روى خرابه هاى شهر قدیمى اسفراین گذاشته شد. 

شهر تاریخی اسفراین مشهور به «شهر بلقیس» در 3 کیلومتری جنوب غرب شهر کنونی اسفراین قرار گرفته است.

این شهر اسلامی بالغ بر180هکتار وسعت دارد و از یک مجموعه آثار شامل بقایای ارگ و خندق پیرامون آن و شارستان شامل: برج و بارو، مقبره شیخ آذری، ویرانه های معروف به منار تپه (مسجد جامع)، کوره سفالگری، آب انبار، بازار، کاروانسرا، بنای معروف به یخدان ها و یک گورستان وسیع در نزدیک دروازه شرقی تشکیل شده است. 

این شهر از سال 1352 تا سال 1395 طی 7 فصل مورد کاوش های باستان شناسی قرار گرفته که منجر به کشف آثار معماری درون ارگ تاریخی، سازه های آبی از نوع آب انبار و شواهدی از هنر و حرف در این محوطه شده است.

این کتاب از سوی علیرضا نجفی، احمد نیک گفتار و حامد وظیفه شناس از کارشناسان پایگاه ملی میراث فرهنگی شهر تاریخی بلقیس تهیه و تدوین شده است.